Wycinanki łowickie charakteryzuje niezwykła malarskość, rozbudowana forma i bogata tematyka

2019-09-30

W przestrzeniach przy sali teatralnej zagoszczą piękne, ludowe dzieła z papieru, czyli wycinanki łowickie. Charakterystycznym motywem dla lubelskiej wycinanki ludowej są ząbkowane ażury i wycięcia w postaci strzałek. Region łowicki jest jedynym w Polsce, gdzie wykonuje się wycinanki wielobarwne. Jego twórczość, szczególnie w okresie najwcześniejszym, związana była z tradycjami wycinanki lubelskiej. Wycinanki łowickie charakteryzuje niezwykła malarskość, rozbudowana forma i bogata tematyka. Wycinanki łowickie stają się obiektem zainteresowania osób spoza środowiska wiejskiego – ludoznawców, kolekcjonerów, artystów. Od tego momentu wycinanki łowickie zaczynają funkcjonować jako pamiątka z regionu, chętnie kupowana przez turystów licznie przybywających do Łowicza. Z tego względu wycinanki łowickie nazywane są naklejankami. To one w okresach przedświątecznych wykonywały wycinanki i dekorowały nimi izby. Powstaje nowa forma – wycinanki ażurowe. W przestrzeni tradycyjnego chłopskiego domu wycinanki miały przypisane swoje miejsce. Na ażur nanoszone są kolorowe elementy, a całość wycinanki przyklejana jest punktowo na biały karton. Z czasem wytworzył się specyficzny styl pozwalający odróżnić wycinanki poszczególnych regionów. Wycinanki łowickie są nie tylko dziełem sztuki, ale także dokumentem kultury ludowej wsi łowickiej. Jego wycinanki odznaczają się rozmaitością motywów. W regionie tym przeważają wycinanki jednobarwne: gwiazdy, lalki, drzewka, koła i wieloboki. Pozostałe wycinanki występujące w tym regionie mają podstawowe cechy wspólne z rawskimi. Warto również wywieszać poszczególne dzieła dzieci w widocznym miejscu, aby poczuły się docenione. W regionie tym wycinanki rozwinęły się jako element dekoracyjny wnętrza, łączony często z papierowymi kwiatami. Już na przełomie XIX i XX wieku wycinanki tego regionu miały w pełni wykrystalizowane wszystkie podstawowe formy. Wycinanki lubelskie są płaskie, jednokolorowe, wycięte z jednego arkusza papieru glansowanego, czasem pakowego, farbowanego domowym sposobem na kolorowo. Łowickie kwiaty to doskonały pomysł nie tylko dla miłośników folku, lecz także dla każdego, kto lubi kolorować swoją rzeczywistość. W ostatnich latach wykorzystuje się wycinanki na kartach pocztowych, karnetach, plakatach, zaproszeniach czy laurkach. Wycinanki występowały tylko w niektórych rejonach Polski, głównie w środkowej i północno-wschodniej Polsce, a także na jej południowo-wschodnich terenach. Wycinanki naklejano tu przeważnie symetrycznie, po dwie jednakowe, każda z innej strony obrazu lub lustra.